Boczniaki – właściwości lecznicze, przyrządzanie, przepisy
Boczniaki to nietypowe grzyby. W naturze nie rosną na ziemi, lecz na drzewach. Ponadto są one grzybami hodowlanymi. Co więcej, w przeciwieństwie do innych gatunków grzybów, które są raczej pozbawione wartości odżywczych, boczniaki posiadają wiele niebywałych właściwościach leczniczych. Zawierają one związki, które obniżają poziom cukru i cholesterolu oraz niszczą komórki nowotworowe – a to jeszcze nie wszystko!
Boczniak – podstawowe informacje
Boczniaki są jadalnymi grzybami uprawnymi. Mimo dużej ich popularności w Europie Środkowej, ich geneza sięga dalekich Chin. Obecnie boczniaki można swobodnie kupić w wielu sklepach. Z reguły dostępne są dwa ich gatunki – boczniak ostrygowaty (Pleurotus ostreatus) oraz boczniak cytrynowy (Pleurotus citrinopileatus). Oprócz konsumpcji boczniaków, ostatnimi czasy niebywale modna staje się również ich hodowla. Podczas gdy w Azji praktykuje się to od dawna, w naszym kraju uprawa tych nietypowych grzybów ma przed sobą swoje najlepsze lata. Każdy może hodować boczniaki – w tym celu potrzeba tak zwanych balotów z trocin przerośniętych grzybnią lub specjalnie przygotowanych grzybni na fusach z kawy.
Jak wygląda boczniak? Grzyby te mają kapelusze w kształcie muszli w kolorach od popielatego do ciemnoszarego. Boczniaki rosną nietypowo – na pniach drzew liściastych. Wyrastające boczniaki kierują się w górę, więc ich trzonki wykrzywiają się pod kątem bliskim dziewięćdziesięciu stopni. Grzyby te tworzą grupy, układając się dachówkowato. Boczniaki nie mają wygórowanych wymagań klimatycznych, w związku z czym można spotkać je w wielu miejscach – od parków, poprzez ogrody, aż po gęste lasy liściaste. Niestety pojawiają się one późno, gdyż w okolicach listopada. Niemniej jednak przy lekkiej zimie wytrzymują one aż do lutego.
Boczniak – właściwości lecznicze
Boczniaki to ewenement w świecie grzybów. W przeciwieństwie do swoich 'braci i sióstr’, są one pełne wartości odżywczych. Przede wszystkim zawierają dużo białka. Co więcej, białko to ma bardzo wysoką przyswajalność – utrzymuje się ona na poziomie 70%! Poza tym boczniaki to nieskończone źródło nienasyconych kwasów tłuszczowych. Grzyby te dostarczają swoim konsumentom także moc witamin i mikroelementów. Zawierają one komplet witamin z grupy B, witaminę C, a także wapń, żelazo, magnez, fosfor, potas, selen, sód i cynk.
Dzięki temu wszystkiemu, boczniaki zalicza się do elitarnego grona grzybów leczniczych. To ogromny przywilej, że rosną one w naszych, polskich lasach! Codzienne spożywanie boczniaków obniża obniża stężenie cholesterolu oraz poziom cukru, a także poprawia stan naczyń krwionośnych. Poza tym, dzięki zawartości przeciwutleniacza ergotioneiny, grzyby te chronią nasze komórki przed procesami starzenia. Boczniaki nie tracą wielu swoich związków odżywczych nawet podczas gotowania.
Co warte jeszcze większej uwagi, ostatnimi czasy twierdzi się, iż boczniaki wykazują właściwości antynowotworowe. Dowiedli tego japońscy naukowcy, którzy odkryli, że ekstrakt z boczniaka zawiera aktywną substancję – pleuran – która powoduje zmniejszanie się guzów nowotworowych. Także słowaccy uczeni dokonali przełomowych badań w tej dziedzinie. Wyizolowali oni z boczniaka beta-glukan – związek poprawiający odporność organizmu i zwalczający niektóre nowotwory.
Boczniaki – przyrządzanie
Niestety, boczniaki nie są aż tak aromatyczne jak inne grzyby spotykane w lesie. Tak czy inaczej, posiadają one moc niespotykanych smaków, które stosunkowo łatwo jest z nich wyciągnąć. Najsmaczniejszą częścią boczniaków są niezbyt duże kapelusze. Poza tym należy unikać starych grzybów – są one łykowate, twarde i niezbyt smaczne. Boczniaki przed użyciem trzeba ugotować. Następnie można je wykorzystać na przeróżne sposoby. Świetnie wzbogacą one sałatkę, lecz mogą także stanowić podstawę do stworzenia zupy lub farszu do krokietów. Boczniaki można także zamrażać, suszyć i marynować.
Naturalnie można wykorzystać także trzony. Najlepiej smakują ususzone. Wspaniale urozmaicą one mięsne potrawy oraz sosy. Pamiętaj jednak, że trzonek boczniaka, jak i z resztą całość grzyba, jest bardzo delikatny. Dlatego też trzeba je bardzo ostrożnie myć. Niestety, ale ciężko przygotować je do spożycia nie niszcząc ich struktury. Jeśli więc zależy ci, by kapelusze były w całości, najlepiej kup je zapakowane w koszyku lub na tacce
Boczniaki – świetna alternatywa dla wegetarian
Smak i lecznicze właściwości boczniaków, to nie wszystko, co mają nam do zaoferowania. Tak jak i kilka innych gatunków grzybów, boczniaki świetnie imitują mięso w ciepłych daniach i potrawach. Jest to dobra wiadomość dla wegetarian – zrezygnowanie z mięsa niejednokrotnie okazuje się być bardzo trudne, w związku z czym szukają oni zamienników. Boczniaki świetnie sprawdzą się w tej roli! Poniżej znajdziesz dwa przepisy oparte na zastosowaniu tych smakowitych grzybów.
Potrawy z boczniaków – przepisy
Boczniakowe flaczki
Potrzebne składniki:
- 0,5 kg boczniaków
- 1 korzeń pietruszki
- połowa selera średniej wielkości
- 2 marchewki
- 1 por średniej wielkości
- 2 cebule
- 3-4 szklanki bulionu warzywnego
- 4 łyżki masła
- łyżka oleju
- liść laurowy
- 2 ziarnka ziela angielskiego
- 4 ziarna pieprzu
- sól
- czarny pieprz
- po pół łyżeczki słodkiej i ostrej papryki w proszku
- pół łyżeczki majeranku
- garść posiekanej natki pietruszki
- jajka na twardo
Przepis:
Boczniaki dokładnie lecz delikatnie umyj, a następnie pozwól im wyschnąć. Następnie pokrój je w podłużne paski. Umyj także marchewkę, selera, pora i korzeń pietruszki, a następnie pokrój je w kostkę lub plastry. Obierz i pokrój również cebulę – najlepiej na ósemki.
Na patelni rozgrzej masło z olejem, po czym wrzuć na nią wszystkie warzywa i boczniak. Smaż na silnym ogniu przez 3-4 nieustannie mieszając.
Przełóż do garnka podsmażone warzywa i zalej bulionem. Przypraw całość i duś na małym ogniu przez 20 minut, co jakiś czas mieszając.
Podaj „flaczki” w towarzystwie jajek ugotowanych na twardo i z natką pietruszki.
Gotowe!
Sałatka za smażonymi boczniakami
Potrzebne składniki:
- 12-14 sporych boczniaków
- 1 średnia główka lodowej sałaty
- rożek sera pleśniowego, najlepiej brie lub camembert (dobrze sprawdzi się również feta)
- 2 bułki
- 4 łyżki oliwy
Do sosu będziesz potrzebował:
- sok z połowy cytryny
- 3 łyżki oliwy
- 1 łyżka wody
- pół łyżeczki musztardy
- spora szczypta cukru
- szczypta soli
- szczypta świeżo zmielonego, czarnego pieprzu
Przepis:
W pierwszej kolejności dokładnie umyj sałatę oraz rozdziel na płaty preferowanej wielkości. Pokrój także ser. Wymieszaj wszystko razem w misce.
Pokrój bułeczki w drobną kostkę i usmaż krótko na patelni używając oliwy. Tak powstają grzanki.
Sos do sałatki przygotuj po prostu poprzez wymieszanie wszystkich składników wskazanych powyżej, które zostały polecone do stworzenia sosu.
Pokrój boczniaki w podłużne paseczki. Następnie dynamicznie podsmaż grzyby na patelni cały czas mieszając. Smakują one najlepiej, gdy są mocno podsmażone, a nawet przypalone. Gotowe boczniaki odsącz, aby nie były zbyt tłuste, po czym wymieszaj z sałatą. Dorzuć grzanki i danie jest gotowe!
Pamiętaj, że tego rodzaju sałatę należy podawać jak najszybciej po dodaniu gorących boczniaków. Właśnie w tym momencie smakuje ona najlepiej!
Jedz smacznie i zdrowo!
Pod względem smaku boczniaki nie odstają od tradycyjnych, polskich grzybów. Co więcej, mają one pewną przewagę – posiadają niepowtarzalne właściwości zdrowotne. Dlaczego więc nie miałbyś włączyć boczniaków do swojej diety? Z pewnością tego nie pożałujesz!
Smacznego!